کارشناسیارشد، گروه ادبیات کودک و نوجوان، دانشکده ادبیات و زبان خارجی، دانشگاه پیام نور، تهران. ، mosafer_e_barfi@yahoo.com
چکیده: (30 مشاهده)
نظریهپرداز فرمالیسم روس، شکلوفسکی، هنر را چیزی جز تمهید آشناییزدایی نمیداند. در کلیدواژگان فرمالیسم، «تمهید» به هر شگرد زیباییشناختی صوریِ زبانِ کلامی و بصری در آثار ادبی و هنری گفته میشود و «آشناییزدایی» به رهاسازی مفاهیم از بند خودکارشدگی. از مصادیق آشناییزدایی در مقالات شکلوفسکی چنین بر میآید که وی بسیاری از تمهیدات را زیرمجموعه یا حالت خاصی از تمهید آشناییزدایی به شمار میآورد. هدف از این مقاله مقایسۀ تمهید آشناییزدایی و زیرمجموعههای این تمهید، در دو کتاب تصویری «ببین، بچرخان، ببین» به نویسندگی و تصویرگری راث براون و «این شکلیه، اون شکلیه» به نویسندگی و تصویرگری ماریا انریکا آگوستینلی است. این کتابها در قطع خشتی و برای مخاطبان پیشدبستان منتشر شدهاند. در این پژوهش نسخۀ ترجمۀ فارسی کتاب اولی و نسخۀ زباناصلی (ایتالیایی) کتاب دومی تحلیل میشوند. کتابهای مذکور کلمات کمی دارند و به سادگی به زبانهای مختلف از جمله به زبان فارسی ترجمه شدهاند. علت انتخابشان بهعنوان موضوع پژوهش، این است که ساختار کتابسازی در هر دو مبتنی بر غریبنمایی از طریق ایهامهای بصری است. پژوهش پیشِرو از منظر هدف، کاربردی است. در همین راستا، با روشی تحلیلی-تطبیقی و با تکیه بر آرای شکلوفسکی در پی پاسخگویی به چگونگی وجه تشابهات و فصل تمایزات کتب مذکور در بهکارگیری تمهید آشناییزدایی است. نتیجۀ پژوهش نشان میدهد اگرچه شاخصۀ اصلی هر دو اثر مذکور، استفادۀ مکرر از تمهید آشناییزدایی است؛ لیکن در شیوۀ بهکارگیری، اشتراک کمتری دارند. این یافتهها میتواند مبنایی برای طراحی خلاق کتابهای تصویری باشد و ضمن تقویت تفکر واگرا، خودکارشدگیِ ادراک مخاطبانِ پیشدبستانی را به چالش بکشد.
شمارهی مقاله: 13
نوع مطالعه: پژوهشي |
موضوع مقاله:
هنرهای تجسمی
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
