Motaleat-e Tatbiqi-e Honar

fa مطالعۀ تطبیقی گفتمان دو مجلۀ «بیداری ما» و «عالم زنان» نسبت به مُد زنان با استفاده از روش تحلیل گفتمان نهادی ژیلیان رز A Discourse analysis of “Bidari-e Ma” and “Alam-e Zanan” Magazines on Women’s Fashion: A Comparative Study سایر Other پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:12px;">مسألۀ اصلی پژوهش حاضر، مطالعه و تحلیل گفتمان دو مجلۀ «بیداری ما» و «عالم زنان» در ارتباط با مد زنان در دهۀ ۱۳۲۰ و نقش ایدئولوژی‌ها در آن است. اهمیت این تحقیق از آن جهت است که مد زنان در این دوره نه‌تنها پدیده‌ای زیبایی‌شناسانه، بلکه ابزاری برای شکل‌دهی به هویت، نقش اجتماعی و سوژۀ زنانه در مناسبات قدرت و فرهنگ محسوب می‌شد و هنوز بررسی تطبیقی گفتمانی آن در منابع علمی محدود است. هدف اصلی، تحلیل و تطبیق شیوه‌های بازنمایی مد در دو مجله، فهم تفاوت و شباهت‌های گفتمانی و نهادی آن‌ها و یافتن دیدگاه‌هایی‌ست که خارج از کلیشۀ «تقلید صرف از غرب» به شیوه‌های برخورد زنان با مد شکل داده‌اند. در این پژوهش، به این پرسش اصلی پاسخ داده شده که هرکدام از مجلات «بیداری ما» و «عالم زنان» چگونه استانداردهای گفتمانی خود نسبت به مد زنان را ترویج می‌کردند؟ روش تحقیق کیفی و مبتنی بر تحلیل گفتمان نوع دوم (نهادی) ژیلیان رز (۲۰۱۶) و با استفاده از مفاهیم آپاراتوس و تکنولوژی نهادی فوکو است. داده‌های پژوهش شامل شماره‌های موجود دو مجله در دورۀ مورد بررسی می‌باشد و تحلیل با تمرکز بر متن و تصویر انجام شده است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که مجلۀ «بیداری ما» با گفتمان سوسیالیستی-برابری‌خواهانه، مد را ابزاری برای ارتقاء آگاهی اجتماعی و شکل‌دهی به سوژۀ زن آگاه، متعهد و فعال معرفی می‌کند، در حالی که «عالم زنان» با بازنمایی مد و آرایش غربی، زنان را به معیارهای زیبایی و پیشرفت مطابق فرهنگ اروپایی سوق می‌دهد. این یافته‌ها تأکید می‌کنند که مد زنان در دهۀ ۱۳۲۰، نقش مهمی در بازتولید ایدئولوژی‌ها، طبقات اجتماعی و مناسبات قدرت داشته است و تنها تقلید بدون فکر از مد اروپایی نبوده است.</span></div> <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Times New Roman;">This research examines how two Iranian women’s magazines “Bidari-e Ma” and “Alam-e Zanan” engaged with the idea of women’s fashion during the 1940s, and how ideological frameworks shaped these representations. The study’s significance lies in showing that fashion in this period was not merely about aesthetics or appearance; it was deeply tied to the construction of female identity, social roles, and the politics of power and culture. The main aim is to analyze and compare how each magazine represented fashion, to uncover both their discursive and institutional similarities and differences, and to move beyond the simplistic notion that Iranian women merely “imitated the West.” Instead, the study seeks to understand how different ideological and social contexts influenced the ways women engaged with fashion. The key research question asks: How did “Bidari-e Ma” and “Alam-e Zanan” each construct and promote their own discursive standards regarding women’s fashion? Methodologically, the study is qualitative and draws on Gillian Rose’s (2016) second model of discourse analysis, alongside Michel Foucault’s concepts of apparatus and institutional technology. The analysis is based on available issues of the two magazines, examining both textual and visual materials. The findings suggest that “Bidari-e Ma”, rooted in a socialist and egalitarian discourse, viewed fashion as a means of social awareness and empowerment; a way to shape women as conscious, responsible, and politically active subjects. “Alam-e Zanan” by contrast, adopted a more Western-oriented vision of fashion and beauty, presenting European aesthetics as the standard of progress and modernity for Iranian women. Overall, the research demonstrates that women’s fashion in 1940s Iran was a site of ideological negotiation; a means through which class, gender, and power relations were both reproduced and contested, rather than a mere act of imitation of European styles.</span></span></div> ژیلیان رز, تحلیل گفتمان نهادی, مجلۀ بیداری ما, مجلۀ عالم زنان, مد در ایران fashion in Iran, Discourse Analysis, Alam-e Zanan magazine, Bidari-e Ma magazine, Gillian Rose 0 0 http://mth.aui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3119-1&slc_lang=fa&sid=1 Marzieh Eslami مرضیه اسلامی mrzi.slmi@gmail.com 100319475328460011314 100319475328460011314 Yes MA student in Art Studies, Tehran University of Art, Tehran, Iran. دانشجوی کارشناسی ارشد پژوهش هنر، دانشکده علوم نظری و مطالعات عالی هنر، دانشگاه هنر ایران، تهران. Samaneh Rostambeigi سمانه رستم‌بیگی s.rostambeigi@art.ac.ir 100319475328460011315 100319475328460011315 No Assistant Professor, Tehran University of Art, Tehran, Iran. استادیار، دانشکده علوم نظری و مطالعات عالی هنر، دانشگاه هنر ایران. تهران. Sayyed Ahmadi Zavieh سید سعید سید احمدی زاویه szavieh@art.ac.ir 100319475328460011316 100319475328460011316 No Associate Professor, Tehran University of Art, Tehran, Iran. دانشیار، دانشکده علوم نظری و مطالعات عالی هنر، دانشگاه هنر ایران، تهران.