fa مطالعه تطبیقی قالی طرح زیرخاکی اراک با زیرخاکی کاشمر و تبریز از منظر سبک‌شناسی هنرهای کاربردی Applied Arts پژوهشي Research <div dir="rtl" style="text-align:justify"><span style="font-size:12px;">&nbsp; پیشینه هنر قالی بافی در اراک بیانگر این مطلب است که این شهر یکی از قطب های مهم قالی‌بافی بشمار می‌آید. به همین خاطر بسیاری از طرح و نقش‌های قالی‌های اراک واجد ویژگی‌های سبکیِ این منطقه است. از جمله قالی‌هایی با طرح معروف زیر خاکی که معمولاً در ابعاد ذرع ونیم و یا دو ذرع تولید می‌شود. از آنجایی که مشابه این طرح‌ها در مناطق کاشمر و تبریز هم بافته می‌شود، پژوهش حاضر سعی دارد با مطالعه تطبیقی در قالی‌های زیرخاکی (اراک، کاشمر و تبریز) به وجوه اشتراک و افتراق‌های آنها پرداخته و به این پرسش‌ها پاسخ دهد که: صفات و شاخصه‌های قالی زیر‌خاکی اراک چیست؟ آیا این قالی‌ها واجد سبک خاص منطقه هست؟ این پژوهش براساس هدف، جزء تحقیقات توسعه‌ای بوده و جهت دستیابی به اهداف و پاسخ به سؤالات پژوهش با بهره‌مندی از روش توصیفی - تحلیلی، داده‌های تحقیق را به شیوه استقرایی مورد تحلیل و واکاوی قرار داده است. روش گردآوری داده‌ها با بررسی متون و اسناد موجود و با استناد به گزاره‌های محققین شکل گرفته و براساس آن بخش یافته‌ها تحریر شده است. حجم نمونه‌ها به صورت غیر‌تصادفی، هدفمند و ملاک محور (2 تخته مربوط به اراک با دو نقش، 1 تخته مربوط به کاشمر بدون تغییرِ نقش در اندازه‌های دیگر، 2 تخته مربوط به تبریز قدیم و جدید) انتخاب شده است. نتایج نشان می‌دهد که قالی‌های زیرخاکی اراک در صفاتی مانند: طرح، نقش، رنگ، ترکیب‌بندی و تطبیق آنها با نمونه‌هایی از دیگر مناطق دارای ویژگی‌های سبکی متمایزی با سایر نقاط ذکر شده است. این تفاوت‌ها بیشتر در شاخصه‌هایی مانند: ریزنقش‌ها، رنگ و شیوه چیدمان ظاهر شده است، &nbsp;به نحوی که می‌توان از این طرح و نقش در قالی اراک به عنوان سبکی متمایز و مربوط به همین منطقه یاد کرد. همچنین شناخت این تمایزات باعث پرهیز از اختلاط‌های سبکی در این‌گونه قالی‌ها خواهد شد.</span></div> <div style="text-align:justify"> <p style="text-align:justify"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Times New Roman;">&nbsp;The history of carpet weaving art in Arak indicates that this city is one of the important centers in the carpet weaving industry. For this reason, many designs and patterns of Arak carpets have the stylistic characteristics of this region, consisting of carpets with famous underground designs, usually produced in the dimensions of one and a half cubits or two cubits. Because similar designs are evident in Kashmar and Tabriz regions, an attempt is made in this study to run a competitive assessment of the subject regions through which the following questions will be answered: What are the qualities and characteristics of the Arak underground carpet styles? Do these carpets have a specific regional style? This is a developmental study where a descriptive-analytic method is adopted to analyze the related data, following an inductive approach in this context. The data are extracted through assessing the available documentation and the researchers&#39; reports. The samples consist of two separate Araki designs, one Kashmari design, and two old and new Tabrizi design carpets. The findings indicate that the Araki carpet samples as to design, pattern, color, composition, and their match with samples from the other two regions have distinctive stylistic features. These differences are mostly evident in features like micropatterns, color, and arrangement method, in the sense that the Araki style design with its specific features is outstanding, and is a distinguished style unique to this region. Recognition of such distinguishing elements would prevent disorders in the stylistic sense of these types of carpets.</span></span></p> </div> قالی اراک, کاشمر, تبریز, طرح زیرخاکی, سبک‌شناسی, مطالعه تطبیقی Arak carpet, Kashmir, Tabriz, underground design, Stylistics, comparative study 0 0 http://mth.aui.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-3049-1&slc_lang=fa&sid=1 Foroozan Salimi فروزان سلیمی Foroozansalimi58@gmail.com 100319475328460010809 100319475328460010809 No M.A. in Carpet Research, Department of Carpet, Faculty of Handicrafts, Art University of Isfahan, Isfahan, Iran. کارشناسی ارشد پژوهش فرش، دانشکده صنایع دستی، دانشگاه هنراصفهان. Farhad Babajamali فرهاد باباجمالی babajamali_farhad@yahoo.com 100319475328460010810 100319475328460010810 Yes Assistant Professor, Department of Carpet, Faculty of Handicrafts, Art University of Isfahan, Isfahan, Iran. استادیار گروه فرش، دانشکده صنایع‌دستی، دانشگاه هنر اصفهان.