دوره 14، شماره 28 - ( 7-1403 )                   دوره 14 شماره 28 صفحات 15-1 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


1- دانشجو دکتری پژوهش هنر، دانشکدۀ عمران، معماری و هنر، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران.
2- استادیار، دانشکده علوم نظری و مطالعات عالی هنر، دانشگاه هنر، تهران. ، dadashu@art.ac.ir
3- استادیار، دانشکده عمران، معماری و هنر، واحد علوم و تحقیقات، دانشگاه آزاد اسلامی، تهران.
چکیده:   (2781 مشاهده)
سیدحسین نصر و آنه‌ماری شیمل هر دو نزد اهل تحقیق شناخته ‌شده‌اند و هر دو مباحثی دربارۀ خوش‌نویسی اسلامی نگاشته­ اند که مورد توجه پژوهشگران حوزۀ هنر اسلامی بوده است. نصر در شمار فیلسوفان سرشناس معاصری است که منادی فلسفۀ جاویدان است و در برابر او شیمل فیلسوف و محققی است که در شمار پدیدارشناسان هرمنوتیک شناخته می‌شود. هر دو محقق در حوزه معنویت اسلامی تحقیقات مهمی دارند که مرجع پژوهش‌های دانشگاهی است. در نگاه نخست به نظر می‌آید این دو دانشمند در یک دسته‌بندی قرار دارند، لیکن تدقیق و ژرف‌نگری در آثارشان تفاوت‌ها و تشابه‌هایی را آشکار می‌کند که می‌شود آن را نمونه‌ای از تقارب و تباعد مناظر پدیدارشناختی و فلسفۀ جاویدان دانست. هدف تحقیق، تطبیقِ آرای نصر و شیمل درباره خوش‌نویسی و ابعاد معنوی آن است. پرسش این است: تفاوت و تشابه آرای نصر و شیمل درباره وجوه معنوی خوش‌نویسی اسلامی در چیست؟ تقارب و تباعد آرای ایشان تا چه حد است؟ این پژوهش از نوع توصیفی- تحلیلی و تطبیقی است و شیوۀ جمع­ آوری اطلاعات، کتابخانه­ ای است. نتایج بحث حاکی است علیرغم مطالعه کیفی و معنایی و تشابه در پافشاری بر کارکرد نمادین و معنوی خوش‌نویسی اسلامی در تحقیقات هر دو محقق، با توجه به این­که رویکرد شیمل بر بافت فرهنگی، تکامل تاریخی و تحقیقات بین‌رشته‌ای تأکید دارد، نتیجۀ مطالعات وی به تفسیر مبتنی­بر اذهان و تجربۀ انسان­ها در جوامع اسلامی تکیه دارد. در­حالی ­که رویکرد نصر بیشتر مبتنی ­بر تفاسیر متافیزیکی است که سرچشمۀ اصلی سنت و عامل رسیدن به کمال و درک زیبایی است؛ ازاین­رو، نصر بر جنبه‌های متافیزیکی و کیهانی خوش‌نویسی که ریشه در آموزه‌های قرآنی و وحیانی اسلام و نیز فلسفۀ اسلامی دارد، تأکید می­کند؛ درحالی­که تمرکز شیمل در مطالعۀ خوش‌نویسی عمیقاً با تظاهرات عرفان اسلامی و بافت فرهنگی مسلمانان در هم آمیخته است.
متن کامل [PDF 545 kb]   (602 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: سایر

بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.